Zwrot kosztów obrony po uniewinnieniu. Czy odzyskam całą kwotę zapłaconą adwokatowi?
Jeśli sąd uniewinnił Cię od wszystkich zarzutów w sprawie z oskarżenia publicznego, co do zasady możesz odzyskać od Skarbu Państwa uzasadnione wydatki na jednego obrońcę z wyboru. Kwota zwrotu może być niższa od zapłaconego honorarium. Zacznij od przeczytania ostatnich punktów wyroku. Sprawdź, czy sąd przyznał Ci konkretną kwotę, czy jedynie wskazał, kto ponosi koszty procesu. Od tego zależy Twój następny krok.
Sąd obciążył kosztami Skarb Państwa. Jak uzyskać zwrot?
Jeżeli w wyroku sąd obciążył kosztami procesu Skarb Państwa, ale nie określił kwoty należnej Ci za obronę, możesz złożyć wniosek o ustalenie wysokości kosztów obrony i ich zasądzenie na Twoją rzecz. Podstawą jest art. 626 § 2 Kodeksu postępowania karnego. Ten przepis pozwala też uzupełnić orzeczenie, w którym sąd w ogóle pominął kwestię kosztów. Wniosek składasz w tej samej sprawie karnej, pod jej sygnaturą. Wskaż, czy chodzi o obronę przed sądem pierwszej instancji, na etapie apelacji, czy także na wcześniejszym etapie.
Inaczej wygląda sytuacja, gdy sąd już rozpoznał Twój wniosek, przyznał część żądanej sumy i odmówił zwrotu reszty. Wtedy sprawdź termin zaskarżenia. Ponowienie tego samego wniosku nie zastępuje zażalenia na rozstrzygnięcie o wysokości kosztów.
Ile sąd może zwrócić za adwokata?
Wysokość zwrotu zależy od poniesionego wydatku, stawki przewidzianej dla danego etapu i pracy, której wymagała sprawa. Przykładowo stawka minimalna za obronę przed sądem rejonowym w postępowaniu zwyczajnym wynosi 840 zł. Za każdy następny dzień rozprawy wzrasta o 20%. Jeśli więc obrońca uczestniczył w rozprawie przez trzy dni, stawka dla tego etapu po uwzględnieniu dwóch dodatkowych dni wynosi 1176 zł.
Możesz uzasadnić żądanie wyższej kwoty. Znaczenie mają m.in. czas potrzebny na przygotowanie obrony, złożoność sprawy i wkład obrońcy w wyjaśnienie okoliczności istotnych dla wyroku. Jeżeli adwokat przeanalizował kilka sprzecznych opinii biegłych, przygotował do nich szczegółowe pytania i doprowadził do wyjaśnienia rozbieżności na rozprawie, opisz właśnie te czynności. Rozporządzenie w sprawie opłat za czynności adwokackie przewiduje górną granicę podwyższenia opłaty do sześciokrotności właściwej stawki minimalnej.
Znaczenie umowy z adwokatem wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu składu siedmiu sędziów z 23 marca 2011 r., sygn. I KZP 1/11. SN odmówił podjęcia uchwały, ale w uzasadnieniu wyjaśnił, że klient i obrońca mogą ustalić honorarium w umowie, a sąd osobno ocenia wysokość wydatku podlegającego zwrotowi. Udokumentowana zapłata wyznacza górną granicę poniesionego kosztu. Sam dowód przelewu nie przesądza jeszcze o zwrocie całej sumy.
Co napisać we wniosku i jakie dokumenty dołączyć?
Podaj nazwę sądu, sygnaturę sprawy i kwotę, której zwrotu żądasz. Jeśli wydatek dotyczył obrony w pierwszej instancji, żądanie możesz sformułować tak:
Wnoszę o zasądzenie od Skarbu Państwa na moją rzecz kwoty […] zł tytułem zwrotu wydatków poniesionych na ustanowienie jednego obrońcy z wyboru w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.
W uzasadnieniu odpowiedz na trzy pytania:
- Ile kosztowała obrona i czego dotyczyła zapłata? Wskaż kwotę oraz etap objęty umową. Jeżeli jedno honorarium obejmowało kilka etapów, wyjaśnij zakres umowy.
- Czym możesz potwierdzić wydatek? Przydatne będą umowa, faktura, potwierdzenie przelewu lub pokwitowanie zapłaty gotówką. Rozporządzenie wprost pozwala też podać we wniosku oświadczenie o wysokości kosztów obciążających stronę.
- Co uzasadnia żądaną kwotę? Wymień daty rozpraw i konkretne czynności obrońcy. Jeżeli powołujesz się na obszerność akt albo trudną opinię biegłego, wyjaśnij, jakiej pracy wymagały w Twojej sprawie.
Co zrobić, gdy sąd przyznał zbyt mało?
Jeśli kwestionujesz wyłącznie rozstrzygnięcie o kosztach i nie wnosisz apelacji, możesz złożyć zażalenie. Termin wynosi co do zasady 7 dni od ogłoszenia, a gdy ustawa nakazuje doręczenie orzeczenia – od doręczenia. Nie zakładaj więc, że termin zawsze zacznie biec dopiero po odebraniu pisma z sądu.
W zażaleniu wskaż, co konkretnie sąd pominął. Może to być drugi lub trzeci dzień rozprawy, udokumentowany wydatek za obronę na określonym etapie albo opisane we wniosku czynności uzasadniające podwyższenie stawki. Podaj, jakiej zmiany kwoty się domagasz i z czego wynika Twoje wyliczenie.
Jeśli chcesz skonsultować rozliczenie kosztów obrony w mojej kancelarii w Warszawie, przygotuj wyrok lub postanowienie o kosztach, dokumenty dotyczące honorarium oraz datę ogłoszenia lub doręczenia orzeczenia. To pozwoli ustalić, czy trzeba jeszcze określić należną kwotę, czy biegnie już termin na jej zaskarżenie. Kontakt z kancelarią adwokata Andrzeja Srockiego.
Adwokat specjalizujący się w sprawach karnych w Warszawie. Reprezentuję podejrzanych, oskarżonych i pokrzywdzonych na etapie postępowania przygotowawczego i sądowego. Prowadzę sprawy w Warszawie oraz na terenie całej Polski.
